AΓΙΑΣΜΕΝΗ ΛΕΣΒΟΣ

ekklisia-lesvors-708

Άφωνος με όσα μαθαίνω και βλέπω ότι συμβαίνουν στη Λέσβο. Βαθιά συγικινημένος με τους ακρίτες του νησιού να δίνουν τον αγώνα της αξιοπρέπειας να σώσουν ζωές. Με τόσο πόνο και τόσα δάκρυα από τους χαμούς των ψυχών στα νερά, με την υπομονή ανθρώπων που βοηθούν, και την περιπέτεια της σωτηρίας των προσφύγων. Τώρα στη συνείδησή μου η Λέσβος αποκτά μια ιερή μυστική διάσταση.

12189654_10207782660067404_2155882122666629800_nΟι παππούδες των διασωστών θα είχαν περιθάλψει το 22 τους Αϊβαλιώτες που περνούσαν με βαρκάκια από απέναντι. Μπορεί ορισμένοι από τους διασώστες να είναι και απόγονοι των Μικρασιατών που παρέμειναν εκεί.

Ο δικός μου παππούς και η γιαγιά από τη μάνα μου ήρθαν και εκείνοι από την όχθη απέναντι. Ποτέ δεν έμαθα τον τρόπο της μετακίνησης. Ίσως για αυτό τους θυμάμαι τόσο έντονα αυτές τις μέρες. Και τους βλέπω στα έντρομα πρόσωπα των ναυαγών που ευχαριστούν το Θεό και τους νησιώτες. Μόλις πατήσουν τα ελληνικά χώματα.

Ο Φώτης Κόντογλου πέρασε εκείνον τον Αύγουστο του 22 από την απέναντι στεριά στη Λέσβο για να κατέβει στην Αθήνα και να ζήσει για πάντα στην πρωτεύουσα, επιστρέφοντας για εκθέσεις ή για νεοφανείς αγίους. Η προσφυγιά τον πλήγωσε βαθιά και το τραύμα της βίαιης απομάκρυνσης από τα πατρογονικά του δεν έκλεισε ποτέ. Έχει μοιρολογήσει πικρά τη χαμένη πατρίδα του.

Οι Μικρασιάτες πρόσφυγες βρήκαν καταφύγιο στο Δημοτικό Θέατρο της Αθήνας. Κάθε θεωρείο μια καμαρούλα,

Οι Μικρασιάτες πρόσφυγες βρήκαν καταφύγιο στο Δημοτικό Θέατρο της Αθήνας. Κάθε θεωρείο μια καμαρούλα,

Βλέπω τα ολυμπιακά ακίνητα και τις εκκλησίες στις ειδήσεις να ανοίγουν και να δέχονται τους ταλαιπωρημένους συνανθρώπους μας. Έτσι είχε ανοίξει και το Δημοτικό Θέατρο της Αθήνας και είχε υποδεχθεί τους Μικρασιάτες. Στη Βουλή των Ελλήνων, έχουν καταγραφεί τα πλήθη που έχουν συρρεύσει στην είσοδό της.

Βέβαια, εκείνοι ήταν Έλληνες. Τώρα είναι οι ξένοι. Ωστόσο, και οι Έλληνες Μικρασιάτες αισθάνονταν και εκείνοι ξένοι στις μικρές κοινωνίες. Θυμάμαι τη δεκαετία του 1980 έναν Μικρασιάτη στην Κέα που μου έλεγε ότι τον αντιμετώπιζαν ως κάτι τελείως διαφορετικό οι ντόπιοι. Τουλάχιστον, έτσι ένιωθε. Δεν κατάφεραν όλοι να ενταχθούν στο σώμα της ελλαδικής κοινωνίας. Πάντα ένιωθαν πρόσφυγες. Κάπως, έτσι, ο παππούς και η γιαγιά μου.

Φώτη Κόντογλου: «Η Κοιλάς του Κλαυθμώνος ή Πρόσφυγες». Συλλογή Δ. Κόντογλου-Μαρτίνου.

Φώτης Κόντογλου: «Η Κοιλάς του Κλαυθμώνος ή Πρόσφυγες». Συλλογή Δ. Κόντογλου-Μαρτίνου.

Και πάλι θυμάμαι τον Κόντογλου και το έργο του για τους πρόσφυγες που είναι βασισμένο στο θέμα των Αγίων Τεσσαράκοντα. Είναι αυτοί που μαρτύρησαν πάνω στα παγωμένα νερά της λίμνης στη Σεβάστειας της Μικρασίας. Και, κάπου έχω διαβάσει ότι το έργο του που απεικονίζει όλες τις γενιές εκφράζει τον πόνο των Μικρασιατών προσφύγων. Πάνω σε μια επιφάνεια σπαρμένη από οστά, ημίγυμνοι, ο ένας κρατάει τον άλλον. Άλλος από τα χέρια, άλλος από τη μέση του κορμιού, κάποιος στηρίζει το κεφάλι του άλλου, ο ένας θρηνεί στην αγκαλιά του άλλου. Για να μην καταρρεύσουν. Το ξανακοιτάζω και σκέπτομαι τώρα που ο καιρός ψυχραίνει, λέω, πόσο να μπορέσουν τα δάκρυα και οι προσευχές να ζεστάνουν την παγωμένη θάλασσα, εκεί στο στενό Μυτιλήνης, που τσακίζει και βουλιάζει τα σαπιοκάϊκα της φυγής;

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s